FİLTRE

KATEGORİLER

ALFABET

A

B

C

Ç

D

E

Ê

F

G

H

I

İ

Î

J

K

L

M

N

O

Ö

P

Q

R

S

Ş

T

U

Ü

Û

V

W

Y

X

Z

KATEGORİLER

ALFABET

A

B

C

Ç

D

E

Ê

F

G

H

I

İ

Î

J

K

L

M

N

O

Ö

P

Q

R

S

Ş

T

U

Ü

Û

V

W

Y

X

Z

Alevilik ve Yerlilik

Bu yazı, Aleviliği Türkiye’nin etnik ve dini açıdan çeşitli yapısı içinde yerli (otokton) bir kimlik olarak ele almaktadır. Tarihsel olarak bölgedeki en tartışmalı kavramlardan biri…

Nekropolitik Şiddet ve Aleviler

Nekropolitik şiddet kavramı, Alevilerin ezilen azınlık grup statüsü ve kolektif/tarihsel mağduriyetinin anlam ve değerini netleştirebilecek bir potansiyele sahiptir. Tarih ve belleğin gaspına dayalı epistemik şiddet…

Apsu (Abşu, Avsu)

“Apsu” (Kırmanckî/Kurmancî: Avsu, Abşu, Absu), Dersim inanç sisteminde koruma, arınma ve şifa işlevi taşıyan ritüel bir uygulamadır. Apsu; Kırmancki’de apsu kerdene, Kurmanci’de ise apsu kırın,…

Aleviler ve Sivil Toplum

1980’li yıllardan bu yana, Türkiye Aleviliği büyük ölçüde sivil toplumun örgütsel çerçevesi içinde şekillenmiştir. Kırsal, cemaat temelli ritüel pratiklerden kentli sivil toplumun görece anonim mekânlarına…

Ehli Hak (Ehli Hakikat, Yarasanilik, Kakailer)

Yarsanizm, diğer adıyla Ahl‑e Haqq, çeşitli mistik ve gnostik gelenekleri İslami, Mazdeist ve kadim Kürt unsurlarla birleştiren senkretik bir inanç sistemidir. Yarsaniler, 14.–15. yüzyıllarda yaşamış…

Dersim - Jiar u Diyar (Kutsal Coğrafya)

Bu madde, Dersim’in, Raa Haqi toplulukları açısından taşıdığı anlamı kavrayabilmek için, bölgeye dair bugüne dek dışarıdan üretilmiş bilgilerin eleştirel bir gözle yeniden değerlendirmesini yapmayı önermektedir….

Şavak: Dersim’in Alevi–Sünni Göçer Topluluğu

Şavak aşireti, Dersim’in etno-kültürel mozaiği içinde hem tarihsel hem de sosyolojik açıdan özgün bir konuma sahiptir. Alevi ve Sünni kimliklerinin aynı topluluk bünyesinde bir arada…

Hako Sûr: Dersim’de Kürt Aleviler ve Ermeniler Arasında Bahar Ritüeli

Hako Sûr, “Kırmızı Yumurta Bayramı” olarak da bilinen ve bugün büyük ölçüde unutulmuş bir bahar geleneğidir. Bir zamanlar Dersim’deki Kürt Alevi topluluklarınca icra edilen bu…

Gağan (1)

Gağan (Khal / Kalo Gaxan, Gaxand, Gaxan) , Dersimli Kürt Alevi topluluklarına özgü, yılın bitişi ve yeni yılın gelişiyle bağlantılı dinsel-büyüsel bir geçiş ritüelidir. Aralık…

Tanrı’nın Işığı ve Görkemi: Raa Haq İnancının Takipçileri ve Komşularında Güneş Kültü

Güneş, Dünya’ya en yakın yıldızdır ve güneş sisteminin merkezini oluşturur. Güneş ışınları, Dünya’daki yaşamın gelişmesi ve sürmesi için temel önkoşullardan biridir. Tüm yeryüzü yaşamının vereni…

Ağuçan Ocağı

Bu videoda Pir Cemal Cenan, Ağuçan Ocağı’na mensup bir Ocak üyesi ve aktif bir pir olarak, yüzlerce yıldır Ocak içinde sözlü kültür yoluyla aktarılagelen anlatılardan...

Cem/Cıvat, Musahiplik, Ana Kapısı, Ağuçan Ocağı

Bu videoda Pir Cemal Cenan, Ağuçan Ocağı’na mensup bir pir olarak, Alevilikte temel etik ve inanç ilkelerinden biri olan “yol incineceğine can incinsin” öğretisini ve...

Alevilikte Evlilik ve Nikah, Musaiplik, Nikahta Okunan Deyiş ve Gülbenkler

Bu videoda Pir Cemal Cenan, Alevilikte nikâh ve evlilik kurumunu, bu sürece eşlik eden ritüellerle birlikte içeriden bir perspektifle açıklamaktadır. Anlatının merkezinde, Alevi inanç ve...

Cenaze Erkanı, Deyiş & Dua, Dersim Alevi Geleneğinde Mıle/Molla

Bu videoda Pir Cemal Cenan, Dersim Aleviliğinde cenaze erkânı ve ölüm ritüelleri üzerine konuşmakta; Dersim’de bugün hâlâ izleri bulunan fakat genel olarak az bilinen bir...

Alevilikte Atalar Kültü , Ziyaretler (Jiare), Kalu Bela, Devr-i Daim

Bu videoda Pir Cemal Cenan, Dersim Aleviliğinde jiare (kutsal mekân/ziyaret) kültürü üzerine konuşmakta; bu inanç pratiğinin kutsal doğayla kurulan gündelik ve ritüel ilişki içindeki yerini...

Derviş Cemal Ocağı

Bu videoda Pir Haydar Buğa, Dersim Aleviliği geleneğinde önemli Ocaklardan biri olan Derviş Cemal Ocağını son derece ayrıntılı biçimde ele almaktadır. Pir, Ocağın tarihsel ve...

Gülbenk, Deyiş, Nefes, Raa Haqi, Dersim, Kırmancki Dua

Bu videoda Pir Haydar Buğa, Alevilikte deyiş, nefes ve gülbenklerin taşıdığı merkezi önemi ayrıntılı biçimde ele almaktadır. Pir, Alevi felsefesinin etik kodlarının, kozmolojik yapısının, inanç...

Herdu Dewreş, Xızır/Hızır, Duzgı, Munzur, Dersim, Raa Haqi, Kırmancki Dua

Bu videoda Pir Haydar Buğa, Dersim Aleviliğinde önemli kavramlardan biri olan Herd-u Dewreş (derviş toprağı / derviş yurdu) anlayışını, Kırmancki (Zazaki) deyişler, dualar, nefesler ve...

Tabiat ve Aleviler, Jiar u Diyar, Herd u Dewreş, Raa Haqi, Hızır, Jiare, Ziyaret, Kutsal Mekan

Bu videoda Pir Haydar Buğa, Dersim Aleviliğinde (Raa Haqi) Herd-u Dewreş (derviş toprağı / derviş yurdu) kavramını, Dersim’in kutsal toprak anlayışı ve jiare (ziyaret) olgusu...

Gağan, Khal u Fatık, Dersim, Raa Haqi, Tabiat ve Alevlik, Alevi Takvimi

Bu videoda Pir Haydar Buğa, Dersim Aleviliğinde Gağan ritüellerini ve bu ritüeller kapsamında geçmişte icra edilen, ancak bugün geleneksel formuyla büyük ölçüde pratiği sona ermiş...
Scroll to Top

Bağış Yap

Alevi Ansiklopedisi’ne nasıl bağış yapabileceğini öğren! Alevi Ansiklopedisi’ne yapılan maddi yardımlar, Rıza Şehri Akademisi onayı ile Alevi Ansiklopedisi’nin genel giderleri için kullanılacaktır.