FİLTRE

KATEGORİLER

ALFABET

A

B

C

Ç

D

E

Ê

F

G

H

I

İ

Î

J

K

L

M

N

O

Ö

P

Q

R

S

Ş

T

U

Ü

Û

V

W

Y

X

Z

KATEGORİLER

ALFABET

A

B

C

Ç

D

E

Ê

F

G

H

I

İ

Î

J

K

L

M

N

O

Ö

P

Q

R

S

Ş

T

U

Ü

Û

V

W

Y

X

Z

Alevilik ve Yerlilik

Bu yazı, Aleviliği Türkiye’nin etnik ve dini açıdan çeşitli yapısı içinde yerli (otokton) bir kimlik olarak ele almaktadır. Tarihsel olarak bölgedeki en tartışmalı kavramlardan biri…

Nekropolitik Şiddet ve Aleviler

Nekropolitik şiddet kavramı, Alevilerin ezilen azınlık grup statüsü ve kolektif/tarihsel mağduriyetinin anlam ve değerini netleştirebilecek bir potansiyele sahiptir. Tarih ve belleğin gaspına dayalı epistemik şiddet…

Apsu (Abşu, Avsu)

“Apsu” (Kırmanckî/Kurmancî: Avsu, Abşu, Absu), Dersim inanç sisteminde koruma, arınma ve şifa işlevi taşıyan ritüel bir uygulamadır. Apsu; Kırmancki’de apsu kerdene, Kurmanci’de ise apsu kırın,…

Aleviler ve Sivil Toplum

1980’li yıllardan bu yana, Türkiye Aleviliği büyük ölçüde sivil toplumun örgütsel çerçevesi içinde şekillenmiştir. Kırsal, cemaat temelli ritüel pratiklerden kentli sivil toplumun görece anonim mekânlarına…

Ehli Hak (Ehli Hakikat, Yarasanilik, Kakailer)

Yarsanizm, diğer adıyla Ahl‑e Haqq, çeşitli mistik ve gnostik gelenekleri İslami, Mazdeist ve kadim Kürt unsurlarla birleştiren senkretik bir inanç sistemidir. Yarsaniler, 14.–15. yüzyıllarda yaşamış…

Dersim - Jiar u Diyar (Kutsal Coğrafya)

Bu madde, Dersim’in, Raa Haqi toplulukları açısından taşıdığı anlamı kavrayabilmek için, bölgeye dair bugüne dek dışarıdan üretilmiş bilgilerin eleştirel bir gözle yeniden değerlendirmesini yapmayı önermektedir….

Şavak: Dersim’in Alevi–Sünni Göçer Topluluğu

Şavak aşireti, Dersim’in etno-kültürel mozaiği içinde hem tarihsel hem de sosyolojik açıdan özgün bir konuma sahiptir. Alevi ve Sünni kimliklerinin aynı topluluk bünyesinde bir arada…

Hako Sûr: Dersim’de Kürt Aleviler ve Ermeniler Arasında Bahar Ritüeli

Hako Sûr, “Kırmızı Yumurta Bayramı” olarak da bilinen ve bugün büyük ölçüde unutulmuş bir bahar geleneğidir. Bir zamanlar Dersim’deki Kürt Alevi topluluklarınca icra edilen bu…

Gağan (1)

Gağan (Khal / Kalo Gaxan, Gaxand, Gaxan) , Dersimli Kürt Alevi topluluklarına özgü, yılın bitişi ve yeni yılın gelişiyle bağlantılı dinsel-büyüsel bir geçiş ritüelidir. Aralık…

Tanrı’nın Işığı ve Görkemi: Raa Haq İnancının Takipçileri ve Komşularında Güneş Kültü

Güneş, Dünya’ya en yakın yıldızdır ve güneş sisteminin merkezini oluşturur. Güneş ışınları, Dünya’daki yaşamın gelişmesi ve sürmesi için temel önkoşullardan biridir. Tüm yeryüzü yaşamının vereni…

Cenaze Erkânı, Hakka Uğurlama

Bu videoda Pir Hasan Hayri Şanlı, Alevi inancında cenaze erkânının anlamını ve yol içindeki yerini ele almaktadır. Cenazenin, canın Hakk’a uğurlandığı toplumsal bir erkân olduğu;...

Pirlik, Cem ve Dört Kapı Kırk Makam

Bu videoda Pir Hasan Hayri Şanlı, cemlerin Alevi toplumundaki önemini, toplumun eğitimindeki yerini ve küskünleri barıştırma işlevini kendi aile deneyimleri üzerinden anlatmaktadır. Anlatıda, dedelerin bilge...

Alevilik Nedir? & Hakk Nedir?

Bu videoda Pir Hasan Hayri Şanlı, Aleviliğin ne olduğuna dair temel bir çerçeve sunmakta ve Aleviliği Hakk kavrayışı ve Vahdet-i Vücut felsefesi üzerinden ele almaktadır....

Kurban

Bu videoda Pir Hasan Hayri Şanlı, Alevi inancında kurban anlayışını ve yol içindeki anlamını ele almaktadır. Kurbanın, kan akıtmaya indirgenmeyen; rızalık, paylaşım ve lokma anlayışı...

Kırklar Cemi

Bu videoda Pir Hasan Hayri Şanlı, Kırklar Cemi anlatısını ve Hz. Muhammed’in Kırklar Meclisi’ne katılışını Alevi inanç geleneği çerçevesinde ele almaktadır. Anlatıda, Kırklar Cemi’nin Alevi...

Dersim Aleviliğinde Ocak Hanelerinin Taliplere Hizmeti ve Kadınların Rolü

Bu videoda Ana Didar Cenan, Dersim Aleviliğinde Ocak hanelerinin taliplere sunduğu hizmetleri, içeriden ve ayrıntılı bir biçimde aktarmaktadır. Ocak hanelerinin talipleri nasıl karşıladığı, kendi hanelerinde...

Dersim Aleviliğinde Xızır (Hızır), Üç Aylar ve Oruçları, Kurmanci Dualar

Bu videoda Ana Didar Cenan, Dersim Aleviliğinde (Raa Haqi) merkezi bir yere sahip olan dinsel takvim içerisinde, Gağan ritüelleri bağlamında öne çıkan Xızır (Hızır) ayları...

Dersim Aleviliğinde (Raa Haqi) Kureyş ve Duzgı (Düzgün Baba), Kırmancki Deyiş ve Dua

Bu videoda Pir Ahmet Karabulut, Dersim Aleviliği (Raa Haqi) inanç dünyasının iki merkezi figürü olan Kureyş ve Duzgı (Düzgün Baba) üzerine Kırmancki (Zazaki) deyişler ve...

Dersim Aleviliğinde (Raa Haqi) Jiare (Ziyaret) İnançları, Alevi Felsefesi

Bu videoda Pir Ahmet Karabulut, Dersim Aleviliğinde (Raa Haqi) jiare (ziyaret) fenomeni üzerinden Alevi felsefesinin temel ilkelerini açıklamaktadır. Pir, Raa Haqi inanç dünyasında jiarelerin —...

Dersim Aleviliğinde Kemere Duzgı (Düzgün Baba), Kırmancki Deyiş

Bu videoda Pir Ahmet Karabulut, Kırmancki (Zazaki) dilinde Duzgı (Düzgün Baba) için söylenmiş deyişler ve yapılan dualardan hareketle Dersim Aleviliği (Raa Haqi) kozmolojisinde Duzgı’nın taşıdığı...
Yukarı Çık

Bağış Yap

Alevi Ansiklopedisi’ne nasıl bağış yapabileceğini öğren! Alevi Ansiklopedisi’ne yapılan maddi yardımlar, Rıza Şehri Akademisi onayı ile Alevi Ansiklopedisi’nin genel giderleri için kullanılacaktır.