FİLTRE

KATEGORİLER

ALFABET

A

B

C

Ç

D

E

Ê

F

G

H

I

İ

Î

J

K

L

M

N

O

Ö

P

Q

R

S

Ş

T

U

Ü

Û

V

W

Y

X

Z

KATEGORİLER

ALFABET

A

B

C

Ç

D

E

Ê

F

G

H

I

İ

Î

J

K

L

M

N

O

Ö

P

Q

R

S

Ş

T

U

Ü

Û

V

W

Y

X

Z

Seyit Rıza Anıtı (Dersim)

Seyit Rıza Anıtı, 1937–38 Dersim Katliamı’nın Alevi-Kürt toplumsal hafızasındaki yerini simgesel ve mekânsal düzlemde görünür kılan önemli bir hafıza mekânıdır. Tunceli kent merkezindeki bu anıt,…

Soykırım

Soykırım, farklı olay bağlamlarına çeşitli nedenler ve bakış açılarından (hukuki, ahlaki, analitik, aktivist) uygulanmış bir kavramdır. Merkezinde, şiddet uygulayan aktörler tarafından tanımlanmış bir grubun kasıtlı…

Zorunlu Alevi Göçü

Bu madde, Türkiye Cumhuriyeti’nin kuruluşundan günümüze uzanan süreçte Alevi topluluklarının maruz kaldığı zorunlu göç olgusunu, devletin mekânsal ve kültürel mühendislik politikaları bağlamında ele almaktadır. Cumhuriyetin…

Alevilik ve Toplumsal Travma

Bu madde, Alevi kimliğinin tarihsel travma ve kolektif bellek çerçevesinde nasıl şekillendiğini ve özellikle diasporada nasıl anlatıldığını incelemektedir. Psikososyal bir bakış açısıyla, Kerbela’dan başlayarak Dersim,…

Dersim’de Hatırlanan ve Güncel Mizah Anlatıları

Bu madde, Türkiye’nin doğusunda ağırlıklı olarak Kürt Alevilerinin yaşadığı Dersim’deki hatırlanan ve güncel mizah anlatılarını incelemektedir. Etnografik saha araştırmalarına dayanan çalışma, Kırmancki dilindeki sözlü hikâyeler…
Firik Dede

Firik Dede

Firik Dede, geçtiğimiz yüzyılda Dersim’in Ovacık bölgesinde yaşamış, hem kutsal bir halk bilgeliği (pir, mürşid) figürü hem de mistik bir “sır taşıyıcısı” olarak Alevi toplumsal…

Dersim Katliamı ve Nesillerarası Psikolojik Travma Aktarımı

Bu madde, 1937 ile 1938 yılları arasında Türkiye’nin doğusunda gerçekleşen Dersim Katliamı’nın uzun vadeli duygusal ve psikolojik etkilerini ele alıyor. Kürt-Zaza-Alevi topluluğundan binlerce kişi bu…

Dersim: Soykırımlar (1914-18 & 1937-38)

Bu madde, 1937-38 Dersim katliamlarını bir soykırım vakası olarak incelemekte ve olayları geç Osmanlı ve erken Cumhuriyet Türkiye’sinde devlet öncülüğündeki şiddetin daha geniş bir sürekliliği…

Hafıza ve Dersim

Bu madde, Alevi topluluklarının kolektif belleğinde merkezi bir yer işgal eden Dersim’i, hem bir hafıza mekânı hem de bir direniş alanı olarak ele almaktadır. 1937–38…

Tertele

Dersim 1937-38 kırımı, yalnızca bir bölgesel askeri harekât değil, Türkiye Cumhuriyeti’nin erken dönem ulus-devlet inşası sürecinde “öteki” olarak kodladığı etno-dinsel kimliklere yönelik sistematik bir şiddet…

Seyit Rıza Anıtı (Dersim)

Seyit Rıza Anıtı, 1937–38 Dersim Katliamı’nın Alevi-Kürt toplumsal hafızasındaki yerini simgesel ve mekânsal düzlemde görünür kılan önemli bir hafıza mekânıdır. Tunceli kent merkezindeki bu anıt,…

Soykırım

Soykırım, farklı olay bağlamlarına çeşitli nedenler ve bakış açılarından (hukuki, ahlaki, analitik, aktivist) uygulanmış bir kavramdır. Merkezinde, şiddet uygulayan aktörler tarafından tanımlanmış bir grubun kasıtlı…

Zorunlu Alevi Göçü

Bu madde, Türkiye Cumhuriyeti’nin kuruluşundan günümüze uzanan süreçte Alevi topluluklarının maruz kaldığı zorunlu göç olgusunu, devletin mekânsal ve kültürel mühendislik politikaları bağlamında ele almaktadır. Cumhuriyetin…

Alevilik ve Toplumsal Travma

Bu madde, Alevi kimliğinin tarihsel travma ve kolektif bellek çerçevesinde nasıl şekillendiğini ve özellikle diasporada nasıl anlatıldığını incelemektedir. Psikososyal bir bakış açısıyla, Kerbela’dan başlayarak Dersim,…

Dersim’de Hatırlanan ve Güncel Mizah Anlatıları

Bu madde, Türkiye’nin doğusunda ağırlıklı olarak Kürt Alevilerinin yaşadığı Dersim’deki hatırlanan ve güncel mizah anlatılarını incelemektedir. Etnografik saha araştırmalarına dayanan çalışma, Kırmancki dilindeki sözlü hikâyeler…
Firik Dede

Firik Dede

Firik Dede, geçtiğimiz yüzyılda Dersim’in Ovacık bölgesinde yaşamış, hem kutsal bir halk bilgeliği (pir, mürşid) figürü hem de mistik bir “sır taşıyıcısı” olarak Alevi toplumsal…

Dersim Katliamı ve Nesillerarası Psikolojik Travma Aktarımı

Bu madde, 1937 ile 1938 yılları arasında Türkiye’nin doğusunda gerçekleşen Dersim Katliamı’nın uzun vadeli duygusal ve psikolojik etkilerini ele alıyor. Kürt-Zaza-Alevi topluluğundan binlerce kişi bu…

Dersim: Soykırımlar (1914-18 & 1937-38)

Bu madde, 1937-38 Dersim katliamlarını bir soykırım vakası olarak incelemekte ve olayları geç Osmanlı ve erken Cumhuriyet Türkiye’sinde devlet öncülüğündeki şiddetin daha geniş bir sürekliliği…

Hafıza ve Dersim

Bu madde, Alevi topluluklarının kolektif belleğinde merkezi bir yer işgal eden Dersim’i, hem bir hafıza mekânı hem de bir direniş alanı olarak ele almaktadır. 1937–38…

Tertele

Dersim 1937-38 kırımı, yalnızca bir bölgesel askeri harekât değil, Türkiye Cumhuriyeti’nin erken dönem ulus-devlet inşası sürecinde “öteki” olarak kodladığı etno-dinsel kimliklere yönelik sistematik bir şiddet…

Xızır (Hızır), Xızır Orucu – Xızır Lokması – Xızır Kurbanı – Ab-ı Hayat

Bu videoda Pir Hüseyin Bildik, Alevi inancının en merkezi figürlerinden biri olan “Xızır”ı kapsamlı biçimde ele alıyor. “Xızır Orucu”, “Xızır Lokması”, “Xızır Kurbanı”, “Xızır Adağı”...

Naci ve Naciye – Aydınlanmış Topluluk – Işık Topluluğu

Bu videoda Pir Hüseyin Bildik, Alevi yaratılış anlatısının temel taşlarından “Gurûh-ı Nâci” ve “Gurûh-ı Nâciye” kavramlarını derinlikli bir biçimde ele alıyor. “Işık Topluluğu”, “Bilgi Topluluğu”...

Sır – Hakikat – Nesimi – Hallacı Mansur – Güruh-u Naciye

Bu videoda Pir Hüseyin Bildik, Alevi öğretisinin en temel ve kurucu kavramlarından biri olan “Sır”ı, Hallâc-ı Mansur ve Nesimî örnekleri üzerinden kapsamlı biçimde açıklamaktadır. “Sır”...

4 Kapı 40 Makam – Dört Kutsal – Yol – Sır – İnsan-ı Kamil

Bu videoda Pir Hüseyin Bildik, Alevi inanç sisteminin merkezinde yer alan “Hak” ve “Hakikat” kavramlarını, “Dört Kapı Kırk Makam”, “Çar Anasır” (dört element), “Yol”, “Sır”,...

Düşkünlük Makamı

Bu videoda, Alevi yolundaki “düşkünlük” kurumu üzerinde durulmaktadır. Düşkünlük yalnızca bir ceza değil, topluluğun ortak ahlaki zemininin korunmasına yönelik bir denetim mekanizmasıdır. Video, bu geleneğin...

Kurumsal Alevilik

Bu videoda, Alevi inancında kurumsallaşma süreçlerinin sosyal değişimle nasıl kesiştiği ele alınmaktadır. Cem ve hakka uğurlama erkânlarında standartlaşma çabaları, inancın çoğul yapısını tehdit eden bir...

Alevilikte Cem & Cemevleri

Bu videoda Pir Veli Uğur, Alevi inancının en merkezi ibadeti olan cem ritüelini tarihsel ve güncel boyutlarıyla eleştirel bir bakışla değerlendirmektedir. Cem, Aleviliğin hem bireysel...

Alevi Mitolojisinde Zeynel Abidin & Zulüm ve Direniş

Bu videoda Pir Veli Uğur, Kerbela faciasından sağ kurtulan tek erkek olan Zeynel Abidin’e dair Alevi mitolojisinde yer alan bir anlatıyı aktarmaktadır. Bu anlatı, sadece...

Alevi Mitolojisinde Kerbela

Bu videoda Pir Veli Uğur, Alevi mitolojisinin en çarpıcı ve derinlikli anlatılarından birini izleyiciyle paylaşmaktadır. Anlatının merkezinde yer alan karakter bir “keşiş”tir – ancak bu...

Baba Mansur Ocağı

Bu videoda Pir Veli Uğur, Baba Mansur Ocağı’nın tarihsel, mitolojik ve güncel boyutlarını iç içe geçirerek kapsamlı bir değerlendirme sunmaktadır. Alevi kozmolojisi içinde Baba Mansur...
Alevilik, köklü bir inanç ve kültürel mirasa sahip olup, barış, adalet ve insan sevgisi gibi evrensel değerleri ön planda tutan zengin bir tarih ve kolektif hafızaya sahiptir. Ancak Aleviler tarih boyunca çeşitli baskılar, katliamlar ve ayrımcılıklar yaşamıştır. Bu olaylar, Alevi topluluğunun hafızasında derin izler bırakmış ve topluluğun kimliğini, inançlarını ve kültürel yapısını etkilemiştir. Aleviliğin kolektif hafızası ve sözlü geleneğinin geçmişten günümüze yaşadığı, soykırım, katliam, sürgün ve asimilasyon çabalarına rağmen varlığını sürdürmesi tarihin derinlerine kök salmış güçlü bir kolektif hafıza ve sözlü geleneği sayesinde olmuştur.
Scroll to Top

Bağış Yap

Alevi Ansiklopedisi’ne nasıl bağış yapabileceğini öğren! Alevi Ansiklopedisi’ne yapılan maddi yardımlar, Rıza Şehri Akademisi onayı ile Alevi Ansiklopedisi’nin genel giderleri için kullanılacaktır.