FİLTRE

KATEGORİLER

ALFABET

A

B

C

Ç

D

E

Ê

F

G

H

I

İ

Î

J

K

L

M

N

O

Ö

P

Q

R

S

Ş

T

U

Ü

Û

V

W

Y

X

Z

KATEGORİLER

ALFABET

A

B

C

Ç

D

E

Ê

F

G

H

I

İ

Î

J

K

L

M

N

O

Ö

P

Q

R

S

Ş

T

U

Ü

Û

V

W

Y

X

Z

Ağaç Kültü: Kutsal Ağaçlar ve Dilek Ağaçları

Ağaç kültü; tekil ağaçların, ağaç topluluklarının ya da kutsal korulukların kutsanması ve onlara yönelik saygı pratiklerini ifade etmektedir. Bu ağaçlar, kimi zaman mitolojik varlıkların bizzat…
Firik Dede

Firik Dede

Firik Dede, geçtiğimiz yüzyılda Dersim’in Ovacık bölgesinde yaşamış, hem kutsal bir halk bilgeliği (pir, mürşid) figürü hem de mistik bir “sır taşıyıcısı” olarak Alevi toplumsal…

Ehli Hak (Ehli Hakikat, Yarasanilik, Kakailer)

Yarsanizm, diğer adıyla Ahl‑e Haqq, çeşitli mistik ve gnostik gelenekleri İslami, Mazdeist ve kadim Kürt unsurlarla birleştiren senkretik bir inanç sistemidir. Yarsaniler, 14.–15. yüzyıllarda yaşamış…

Nar: Yaşam ve Ölümün Çelişkili Sembolü

Nar (Punica granatum), Latince’de Malum punicum [1] (“Punik, yani Fenike elması”) olarak da bilinirdi. Eski İran dinlerinde ve İbrahimi dinlerde, ayrıca bu geleneklerden etkilenen sanatta…

Hako Sûr: Dersim’de Kürt Aleviler ve Ermeniler Arasında Bahar Ritüeli

Hako Sûr, “Kırmızı Yumurta Bayramı” olarak da bilinen ve bugün büyük ölçüde unutulmuş bir bahar geleneğidir. Bir zamanlar Dersim’deki Kürt Alevi topluluklarınca icra edilen bu…

Şavak: Dersim’in Alevi–Sünni Göçer Topluluğu

Şavak aşireti, Dersim’in etno-kültürel mozaiği içinde hem tarihsel hem de sosyolojik açıdan özgün bir konuma sahiptir. Alevi ve Sünni kimliklerinin aynı topluluk bünyesinde bir arada…

Konuşan Kur’an (Kur’an-ı Natık) ve Alevilerin Kur’an ile İlişkisi

“Alevi” üst başlığı altında anılan topluluklarda, “Âşığın sözü Kur’an’ın özü” ifadesi, deyiş ve nefeslerin (Alevi ve Bektaşi ilahileri) çoğu zaman Kur’an’dan bile daha fazla kutsallık…

Tanrı’nın Işığı ve Görkemi: Raa Haq İnancının Takipçileri ve Komşularında Güneş Kültü

Güneş, Dünya’ya en yakın yıldızdır ve güneş sisteminin merkezini oluşturur. Güneş ışınları, Dünya’daki yaşamın gelişmesi ve sürmesi için temel önkoşullardan biridir. Tüm yeryüzü yaşamının vereni…

Ehl-i Haq (Yaresan)

Arap Aleviliği ve Mekanın Üretimi

Nusayriler olarak da bilinen Arap Alevileri, Türkiye’de Hatay, Adana ve Mersin illerinde; Suriye’de Lazkiye ve Tartus bölgelerinde; Lübnan’da ise Cebel Muhsin’de yoğun olarak yaşayan etno-dinsel…

Ağaç Kültü: Kutsal Ağaçlar ve Dilek Ağaçları

Ağaç kültü; tekil ağaçların, ağaç topluluklarının ya da kutsal korulukların kutsanması ve onlara yönelik saygı pratiklerini ifade etmektedir. Bu ağaçlar, kimi zaman mitolojik varlıkların bizzat…
Firik Dede

Firik Dede

Firik Dede, geçtiğimiz yüzyılda Dersim’in Ovacık bölgesinde yaşamış, hem kutsal bir halk bilgeliği (pir, mürşid) figürü hem de mistik bir “sır taşıyıcısı” olarak Alevi toplumsal…

Ehli Hak (Ehli Hakikat, Yarasanilik, Kakailer)

Yarsanizm, diğer adıyla Ahl‑e Haqq, çeşitli mistik ve gnostik gelenekleri İslami, Mazdeist ve kadim Kürt unsurlarla birleştiren senkretik bir inanç sistemidir. Yarsaniler, 14.–15. yüzyıllarda yaşamış…

Nar: Yaşam ve Ölümün Çelişkili Sembolü

Nar (Punica granatum), Latince’de Malum punicum [1] (“Punik, yani Fenike elması”) olarak da bilinirdi. Eski İran dinlerinde ve İbrahimi dinlerde, ayrıca bu geleneklerden etkilenen sanatta…

Hako Sûr: Dersim’de Kürt Aleviler ve Ermeniler Arasında Bahar Ritüeli

Hako Sûr, “Kırmızı Yumurta Bayramı” olarak da bilinen ve bugün büyük ölçüde unutulmuş bir bahar geleneğidir. Bir zamanlar Dersim’deki Kürt Alevi topluluklarınca icra edilen bu…

Şavak: Dersim’in Alevi–Sünni Göçer Topluluğu

Şavak aşireti, Dersim’in etno-kültürel mozaiği içinde hem tarihsel hem de sosyolojik açıdan özgün bir konuma sahiptir. Alevi ve Sünni kimliklerinin aynı topluluk bünyesinde bir arada…

Konuşan Kur’an (Kur’an-ı Natık) ve Alevilerin Kur’an ile İlişkisi

“Alevi” üst başlığı altında anılan topluluklarda, “Âşığın sözü Kur’an’ın özü” ifadesi, deyiş ve nefeslerin (Alevi ve Bektaşi ilahileri) çoğu zaman Kur’an’dan bile daha fazla kutsallık…

Tanrı’nın Işığı ve Görkemi: Raa Haq İnancının Takipçileri ve Komşularında Güneş Kültü

Güneş, Dünya’ya en yakın yıldızdır ve güneş sisteminin merkezini oluşturur. Güneş ışınları, Dünya’daki yaşamın gelişmesi ve sürmesi için temel önkoşullardan biridir. Tüm yeryüzü yaşamının vereni…

Ehl-i Haq (Yaresan)

Arap Aleviliği ve Mekanın Üretimi

Nusayriler olarak da bilinen Arap Alevileri, Türkiye’de Hatay, Adana ve Mersin illerinde; Suriye’de Lazkiye ve Tartus bölgelerinde; Lübnan’da ise Cebel Muhsin’de yoğun olarak yaşayan etno-dinsel…

Xızır (Hızır), Xızır Orucu – Xızır Lokması – Xızır Kurbanı – Ab-ı Hayat

Bu videoda Pir Hüseyin Bildik, Alevi inancının en merkezi figürlerinden biri olan “Xızır”ı kapsamlı biçimde ele alıyor. “Xızır Orucu”, “Xızır Lokması”, “Xızır Kurbanı”, “Xızır Adağı”...

Naci ve Naciye – Aydınlanmış Topluluk – Işık Topluluğu

Bu videoda Pir Hüseyin Bildik, Alevi yaratılış anlatısının temel taşlarından “Gurûh-ı Nâci” ve “Gurûh-ı Nâciye” kavramlarını derinlikli bir biçimde ele alıyor. “Işık Topluluğu”, “Bilgi Topluluğu”...

Sır – Hakikat – Nesimi – Hallacı Mansur – Güruh-u Naciye

Bu videoda Pir Hüseyin Bildik, Alevi öğretisinin en temel ve kurucu kavramlarından biri olan “Sır”ı, Hallâc-ı Mansur ve Nesimî örnekleri üzerinden kapsamlı biçimde açıklamaktadır. “Sır”...

4 Kapı 40 Makam – Dört Kutsal – Yol – Sır – İnsan-ı Kamil

Bu videoda Pir Hüseyin Bildik, Alevi inanç sisteminin merkezinde yer alan “Hak” ve “Hakikat” kavramlarını, “Dört Kapı Kırk Makam”, “Çar Anasır” (dört element), “Yol”, “Sır”,...

Düşkünlük Makamı

Bu videoda, Alevi yolundaki “düşkünlük” kurumu üzerinde durulmaktadır. Düşkünlük yalnızca bir ceza değil, topluluğun ortak ahlaki zemininin korunmasına yönelik bir denetim mekanizmasıdır. Video, bu geleneğin...

Kurumsal Alevilik

Bu videoda, Alevi inancında kurumsallaşma süreçlerinin sosyal değişimle nasıl kesiştiği ele alınmaktadır. Cem ve hakka uğurlama erkânlarında standartlaşma çabaları, inancın çoğul yapısını tehdit eden bir...

Alevilikte Cem & Cemevleri

Bu videoda Pir Veli Uğur, Alevi inancının en merkezi ibadeti olan cem ritüelini tarihsel ve güncel boyutlarıyla eleştirel bir bakışla değerlendirmektedir. Cem, Aleviliğin hem bireysel...

Alevi Mitolojisinde Zeynel Abidin & Zulüm ve Direniş

Bu videoda Pir Veli Uğur, Kerbela faciasından sağ kurtulan tek erkek olan Zeynel Abidin’e dair Alevi mitolojisinde yer alan bir anlatıyı aktarmaktadır. Bu anlatı, sadece...

Alevi Mitolojisinde Kerbela

Bu videoda Pir Veli Uğur, Alevi mitolojisinin en çarpıcı ve derinlikli anlatılarından birini izleyiciyle paylaşmaktadır. Anlatının merkezinde yer alan karakter bir “keşiş”tir – ancak bu...

Baba Mansur Ocağı

Bu videoda Pir Veli Uğur, Baba Mansur Ocağı’nın tarihsel, mitolojik ve güncel boyutlarını iç içe geçirerek kapsamlı bir değerlendirme sunmaktadır. Alevi kozmolojisi içinde Baba Mansur...
Alevilik, köklü bir inanç ve kültürel mirasa sahip olup, barış, adalet ve insan sevgisi gibi evrensel değerleri ön planda tutan zengin bir tarih ve kolektif hafızaya sahiptir. Ancak Aleviler tarih boyunca çeşitli baskılar, katliamlar ve ayrımcılıklar yaşamıştır. Bu olaylar, Alevi topluluğunun hafızasında derin izler bırakmış ve topluluğun kimliğini, inançlarını ve kültürel yapısını etkilemiştir. Aleviliğin kolektif hafızası ve sözlü geleneğinin geçmişten günümüze yaşadığı, soykırım, katliam, sürgün ve asimilasyon çabalarına rağmen varlığını sürdürmesi tarihin derinlerine kök salmış güçlü bir kolektif hafıza ve sözlü geleneği sayesinde olmuştur.
Scroll to Top

Bağış Yap

Alevi Ansiklopedisi’ne nasıl bağış yapabileceğini öğren! Alevi Ansiklopedisi’ne yapılan maddi yardımlar, Rıza Şehri Akademisi onayı ile Alevi Ansiklopedisi’nin genel giderleri için kullanılacaktır.