Bağış Yap

Bağış Yap

FİLTRE

KATEGORİLER

ALFABET

A

B

C

Ç

D

E

Ê

F

G

H

I

İ

Î

J

K

L

M

N

O

Ö

P

Q

R

S

Ş

T

U

Ü

Û

V

W

Y

X

Z

KATEGORİLER

ALFABET

A

B

C

Ç

D

E

Ê

F

G

H

I

İ

Î

J

K

L

M

N

O

Ö

P

Q

R

S

Ş

T

U

Ü

Û

V

W

Y

X

Z

Seyit Rıza Anıtı (Dersim)

Seyit Rıza Anıtı, 1937–38 Dersim Katliamı’nın Alevi-Kürt toplumsal hafızasındaki yerini simgesel ve mekânsal düzlemde görünür kılan önemli bir hafıza mekânıdır. Tunceli kent merkezindeki bu anıt,…

Dersim’de Hatırlanan ve Güncel Mizah Anlatıları

Bu madde, Türkiye’nin doğusunda ağırlıklı olarak Kürt Alevilerinin yaşadığı Dersim’deki hatırlanan ve güncel mizah anlatılarını incelemektedir. Etnografik saha araştırmalarına dayanan çalışma, Kırmancki dilindeki sözlü hikâyeler…

Hako Sûr: Dersim’de Kürt Aleviler ve Ermeniler Arasında Bahar Ritüeli

Hako Sûr, “Kırmızı Yumurta Bayramı” olarak da bilinen ve bugün büyük ölçüde unutulmuş bir bahar geleneğidir. Bir zamanlar Dersim’deki Kürt Alevi topluluklarınca icra edilen bu…

Şavak: Dersim’in Alevi–Sünni Göçer Topluluğu

Şavak aşireti, Dersim’in etno-kültürel mozaiği içinde hem tarihsel hem de sosyolojik açıdan özgün bir konuma sahiptir. Alevi ve Sünni kimliklerinin aynı topluluk bünyesinde bir arada…

Güruh-u Naci Raa Haqi’de (Dersim Aleviliğinde) Yaratılış Mitosu

Raa Haqi’de (Dersim Aleviliği ya da Kürt Aleviliği olarak da adlandırılmaktadır) Yaratılış Mitosu, Dersim Aleviliğinin kozmolojik kuruluşunu anlamak açısından temel bir anlatı ve semboller evreni…

Dersim Katliamı ve Nesillerarası Psikolojik Travma Aktarımı

Bu madde, 1937 ile 1938 yılları arasında Türkiye’nin doğusunda gerçekleşen Dersim Katliamı’nın uzun vadeli duygusal ve psikolojik etkilerini ele alıyor. Kürt-Zaza-Alevi topluluğundan binlerce kişi bu…

Dersim Alevi İnançlarının Hristiyanlık Öncesi İzleri: Dağlar ve Ateş Tapınımı

Bu madde, Dersim de dahil olmak üzere antik Ermeni yaylalarındaki yüksek, genellikle volkanik dağlara Hıristiyanlık öncesi/İslam öncesi saygının sürekliliği hakkında bilgi vermektedir. Bu saygı gösterilen…

Dersim: Soykırımlar (1914-18 & 1937-38)

Bu madde, 1937-38 Dersim katliamlarını bir soykırım vakası olarak incelemekte ve olayları geç Osmanlı ve erken Cumhuriyet Türkiye’sinde devlet öncülüğündeki şiddetin daha geniş bir sürekliliği…

Hafıza ve Dersim

Bu madde, Alevi topluluklarının kolektif belleğinde merkezi bir yer işgal eden Dersim’i, hem bir hafıza mekânı hem de bir direniş alanı olarak ele almaktadır. 1937–38…

Dersim – Jiar u Diyar (Kutsal Coğrafya)

Bu madde, Dersim’in, Raa Haqi toplulukları açısından taşıdığı anlamı kavrayabilmek için, bölgeye dair bugüne dek dışarıdan üretilmiş bilgilerin eleştirel bir gözle yeniden değerlendirmesini yapmayı önermektedir….

Seyit Rıza Anıtı (Dersim)

Seyit Rıza Anıtı, 1937–38 Dersim Katliamı’nın Alevi-Kürt toplumsal hafızasındaki yerini simgesel ve mekânsal düzlemde görünür kılan önemli bir hafıza mekânıdır. Tunceli kent merkezindeki bu anıt,…

Soykırım

Soykırım, farklı olay bağlamlarına çeşitli nedenler ve bakış açılarından (hukuki, ahlaki, analitik, aktivist) uygulanmış bir kavramdır. Merkezinde, şiddet uygulayan aktörler tarafından tanımlanmış bir grubun kasıtlı…

Ağaç Kültü: Kutsal Ağaçlar ve Dilek Ağaçları

Ağaç kültü; tekil ağaçların, ağaç topluluklarının ya da kutsal korulukların kutsanması ve onlara yönelik saygı pratiklerini ifade etmektedir. Bu ağaçlar, kimi zaman mitolojik varlıkların bizzat…

Zorunlu Alevi Göçü

Bu madde, Türkiye Cumhuriyeti’nin kuruluşundan günümüze uzanan süreçte Alevi topluluklarının maruz kaldığı zorunlu göç olgusunu, devletin mekânsal ve kültürel mühendislik politikaları bağlamında ele almaktadır. Cumhuriyetin…

Alevilik ve Toplumsal Travma

Bu madde, Alevi kimliğinin tarihsel travma ve kolektif bellek çerçevesinde nasıl şekillendiğini ve özellikle diasporada nasıl anlatıldığını incelemektedir. Psikososyal bir bakış açısıyla, Kerbela’dan başlayarak Dersim,…

Kürt Aleviler (TAVO Makalesi [1989] – Yeniden Değerlendirme)

Bu madde, 1970’lerde Mazgirt/Dersim’de yürütülen antropolojik saha araştırmasında yapılan bazı gözlemleri ve bunların 1989’da TAVO’da (Tübinger Atlas des Vorderen Orients) yayımlanmasını yeniden ele almaktadır. Bu…

Dersim’de Hatırlanan ve Güncel Mizah Anlatıları

Bu madde, Türkiye’nin doğusunda ağırlıklı olarak Kürt Alevilerinin yaşadığı Dersim’deki hatırlanan ve güncel mizah anlatılarını incelemektedir. Etnografik saha araştırmalarına dayanan çalışma, Kırmancki dilindeki sözlü hikâyeler…
Firik Dede

Firik Dede

Firik Dede, geçtiğimiz yüzyılda Dersim’in Ovacık bölgesinde yaşamış, hem kutsal bir halk bilgeliği (pir, mürşid) figürü hem de mistik bir “sır taşıyıcısı” olarak Alevi toplumsal…

Hako Sûr: Dersim’de Kürt Aleviler ve Ermeniler Arasında Bahar Ritüeli

Hako Sûr, “Kırmızı Yumurta Bayramı” olarak da bilinen ve bugün büyük ölçüde unutulmuş bir bahar geleneğidir. Bir zamanlar Dersim’deki Kürt Alevi topluluklarınca icra edilen bu…

Şavak: Dersim’in Alevi–Sünni Göçer Topluluğu

Şavak aşireti, Dersim’in etno-kültürel mozaiği içinde hem tarihsel hem de sosyolojik açıdan özgün bir konuma sahiptir. Alevi ve Sünni kimliklerinin aynı topluluk bünyesinde bir arada…

Baba Mansur Ocağı

Bu videoda Pir Veli Uğur, Baba Mansur Ocağı’nın tarihsel, mitolojik ve güncel boyutlarını iç içe geçirerek kapsamlı bir değerlendirme sunmaktadır. Alevi kozmolojisi içinde Baba Mansur...
İzle

Alevilik Nedir? – Aleviler ve İslam – İkrar – Hakikat – Devriye

Bu videoda Pir Rıza Yağmur, “Alevilik nedir?” sorusu etrafında şekillenen kapsamlı bir anlatı sunmakta; ikrar verme ritüelini deyişler eşliğinde açıklayarak Alevi inancının derin felsefi, teolojik...
İzle

Pirliğe Geçiş – Cemde Esrime – 48 Perşembe Cemi – Sarı Saltuk – İtikat

Bu videoda Pir Rıza Yağmur, Alevi toplumunun güncel meselelerini tarihsel birikim ve kişisel tecrübeleri üzerinden ele almaktadır. Ocaklar ile Alevi toplumu arasındaki ilişkilerin yeniden kurulması...
İzle

Derviş Cemal Ocağı – İsyanlar – Babailer – Ocak Örgütlenmesi

Bu videoda Pir Rıza Yağmur, Derviş Cemal Ocağı’nın tarihsel kökenlerini ve Alevi inanç tarihindeki yerini kapsamlı biçimde ele almaktadır. Ocağın başlangıcı, Seyit Cemal Sultan’a ve...
İzle

Jiare / Jare / Ziyaret – Dişil Ziyaretler & Dersim 38 Anıtı (Berlin)

Bu video, Alevi inancının temel sac ayaklarından biri olan Jiare (Ziyaret) kavramına kadın penceresinden yaklaşmaktadır. Erzincan ve Dersim coğrafyasında yer alan kadın merkezli ziyaret mekânları...
İzle

Riza Sehri

Bu videoda Seyyid Seyfeddin (Pîrî Sevdîn) Ocağı mensubu pir Ali Doğan, Alevi düşün dünyasının en temel kavramsal çerçevelerinden biri olan "Rıza Şehri"ni anlatmaktadır. Bu anlatı,...
İzle

Analık & Pirlik Makamı – Hakkın Dördüncü Kapısı

Bu videoda Seyyid Seyfeddin (Pîrî Sevdîn) Ocağı mensubu Pir Ali Doğan, Alevi inanç sisteminde "Hakk'ın dördüncü kapısı"na karşılık gelen hizmet makamlarını ele alıyor. "Pir", "rayber"...
İzle

Wayir-Sahip-Xudê-Hakkın Üçüncü Kapısı

Bu videoda Seyyid Seyfeddin (Pîrî Sevdîn) Ocağı mensubu Ali Doğan, Alevi inancında "Hakk'ın Üçüncü Kapısı" olarak kabul edilen "Wayır" ve "Xudê" kavramını açıklamaktadır. "Sahiplik" ilkesine...
İzle

İkrar – Hakkın İkinci Kapısı

Bu videoda Seyyid Seyfeddin (Pîrî Sevdîn) Ocağı mensubu Pir Ali Doğan, Alevi inanç sisteminde "Hakk'ın ikinci kapısı" olarak tanımlanan "ikrar" kavramını çok katmanlı biçimde açıklamaktadır....
İzle

Doğum Kapısı – Hakkın Birinci Kapısı

Bu videoda Seyyid Seyfeddin (Pîrî Sevdîn) Ocağı mensubu Pir Ali Doğan, Alevi inanç sisteminde "Hakk'ın birinci kapısı" olarak kabul edilen "Doğum Kapısı"nı detaylı biçimde açıklamaktadır....
İzle
Aradığınız yazar sistemimizde henüz yer almıyor ya da filtreler sonucu daraltmış olabilir.
Farklı anahtar kelime deneyin veya filtreleri kaldırın.
Scroll to Top

Bağış Yap

Alevi Ansiklopedisi’ne nasıl bağış yapabileceğini öğren! Alevi Ansiklopedisi’ne yapılan maddi yardımlar, Rıza Şehri Akademisi onayı ile Alevi Ansiklopedisi’nin genel giderleri için kullanılacaktır.

Destek Ol
Facebook X-twitter Instagram Youtube

2025 © Alevi Ansiklopedisi
Tüm Haklarımız Saklıdır.