Kürt Aleviler (TAVO Makalesi [1989] - Yeniden Değerlendirme)
Bu madde, 1970’lerde Mazgirt/Dersim’de yürütülen antropolojik saha araştırmasında yapılan bazı gözlemleri ve bunların 1989’da TAVO’da (Tübinger Atlas des Vorderen Orients) yayımlanmasını yeniden ele almaktadır. Bu...
Dersim’de Hatırlanan ve Güncel Mizah Anlatıları
Bu madde, Türkiye’nin doğusunda ağırlıklı olarak Kürt Alevilerinin yaşadığı Dersim’deki hatırlanan ve güncel mizah anlatılarını incelemektedir. Etnografik saha araştırmalarına dayanan çalışma, Kırmancki dilindeki sözlü hikâyeler...
Firik Dede
Firik Dede, geçtiğimiz yüzyılda Dersim’in Ovacık bölgesinde yaşamış, hem kutsal bir halk bilgeliği (pir, mürşid) figürü hem de mistik bir “sır taşıyıcısı" olarak Alevi toplumsal...
Ehli Hak (Ehli Hakikat, Yarasanilik, Kakailer)
Yarsanizm, diğer adıyla Ahl‑e Haqq, çeşitli mistik ve gnostik gelenekleri İslami, Mazdeist ve kadim Kürt unsurlarla birleştiren senkretik bir inanç sistemidir. Yarsaniler, 14.–15. yüzyıllarda yaşamış...
Nar: Yaşam ve Ölümün Çelişkili Sembolü
Nar (Punica granatum), Latince’de Malum punicum [1] (“Punik, yani Fenike elması”) olarak da bilinirdi. Eski İran dinlerinde ve İbrahimi dinlerde, ayrıca bu geleneklerden etkilenen sanatta...
Hako Sûr: Dersim’de Kürt Aleviler ve Ermeniler Arasında Bahar Ritüeli
Hako Sûr, “Kırmızı Yumurta Bayramı” olarak da bilinen ve bugün büyük ölçüde unutulmuş bir bahar geleneğidir. Bir zamanlar Dersim’deki Kürt Alevi topluluklarınca icra edilen bu...
Şavak: Dersim’in Alevi–Sünni Göçer Topluluğu
Şavak aşireti, Dersim’in etno-kültürel mozaiği içinde hem tarihsel hem de sosyolojik açıdan özgün bir konuma sahiptir. Alevi ve Sünni kimliklerinin aynı topluluk bünyesinde bir arada...
Hak Arayışındaki Alevilere İnsan Hakları Hukuku Çerçevesinde Genel Bir Bakış
Orta Anadolu da bir kasaba. Bozkırda bir vaha gibi sarı tarlaların arasında yeşil bir Alevi kasabası. Buraya yolumun düşmesindeki amaç elbette belliydi. Sürdürmekte olduğum İnsan...
Bağlamanın Kısa Tarihi
Bağlama, geçmişte olduğu gibi günümüzde de Halk müziğimizin en önemli enstrümanı konumundadır. Bağlamanın giderek yaygınlaşmasını sağlayan en önemli faktörlerin başında gelişen teknolojinin ciddi bir etkisinin...
Konuşan Kur’an (Kur’an-ı Natık) ve Alevilerin Kur’an ile İlişkisi
“Alevi” üst başlığı altında anılan topluluklarda, “Âşığın sözü Kur’an’ın özü” ifadesi, deyiş ve nefeslerin (Alevi ve Bektaşi ilahileri) çoğu zaman Kur’an’dan bile daha fazla kutsallık...
Almanya’da Alevilik Derslerinin Kurumsallaşması
Bu yazıda, Almanya’da Alevilik derslerinin ortaya çıkışını, anayasal-hukuki temellerini ve kurumsallaşma sürecini tarihsel bir çizgi içinde ele alınmaktadır. 1980’lerden itibaren göçmen Alevi ailelerin çocuklarının dinî-kültürel kimliklerini okul ortamında koruma kaygısıyla...
Alevilik hafızasını korumak neden önemlidir?
Alevilik, tarih boyunca baskı, katliam ve sürgünlere rağmen kolektif hafıza ve sözlü geleneğini koruyarak kimlik, inanç ve kültürel mirasını gelecek nesillere aktaran zengin bir toplumsal ve kültürel yapıdır.
Alevilik, köklü bir inanç ve kültürel mirasa sahip olup, barış, adalet ve insan sevgisi gibi evrensel değerleri ön planda tutan
Tarihi Bir Dönüm Noktası ve Geleceğe Sahip Çıkma İradesi
Alevi Encyclopedia, Alevilerin yüzyıllardır süren fiziksel ve epistemik şiddet ve asimilasyon çabalarına karşı, inanç ve kültürlerini kendi dilleriyle koruma iradesidir. Proje, Alevilik bilgisini dış manipülasyonlardan arınmış şekilde yeni nesillere aktarmayı...
Neden bir Alevi Ansiklopedisi?
Alevi Ansiklopedisi, Aleviliğin tarihsel, kültürel ve inançsal mirasını korumak, doğru bilgi üretimini desteklemek ve gelecek kuşaklara bilimsel, dijital bir platform üzerinden aktarmayı amaçlayan kapsamlı bir girişimdir.